محمد مهدى ملايرى
295
تاريخ و فرهنگ ايران ( فارسى )
از حكماى عصر خودش . نام موبد يا حكيمى كه در رسالهء اول ذكر شده مسلما دچار تحريف شده ، در الفهرست هم به همين صورت چاپ شده ، و از روى آنچه در الفهرست چاپ شده نمىتوان نام اصلى او را دريافت ؛ آنچه مرديود نوشته شده مردويه هم مىتوان خواند ؛ در رساله دوم هم نام حكيمى كه طرف خطاب كسرى است در الفهرست جواسب ذكر شده ؛ ظاهرا در اين نام هم تحريفى روى داده زيرا چنين نامى معروف نيست . شايد اين نام در اصل جاماسب باشد . جاماسب از دانايانى است كه در ادبيات ساسانى به علم و حكمت شهرت داشته و از جمله كتابهايى هم كه به او نسبت داده شده كتابى بوده در علم نجوم . « 1 » . « كتاب كسرى الى زعماء الرعيه فى الشكر » « * » از خسرو انوشيروان خطابهاى در دست است در همين زمينهها كه بسيار احتمال مىرود همين كتاب باشد و دربارهء آن در بخش ديگر همين كتاب تفصيل بيشترى خواهيد يافت . « كتاب سيرهنامه تأليف حداهود بن فرخزاد و هو كتاب الاخبار و الاحاديث » در نام مؤلف اين كتاب هم ظاهرا تحريفى روى داده و حداهود بايد صورت تحريف شده از نامى باشد كه شناخته نيست و بههرحال از اين كتاب هم كه به گفتهء ابن نديم در اخبار و احاديث بوده جز همين عنوان اثر ديگرى در دست نيست . آنچه در بالا ذكر شد نام كتابهايى است كه از نوشتههاى دوره ساسانى به
--> ( 1 ) . طبقات الامم ، ص 25 - 24 ( در اين كتاب نام او جاماساف ذكر شده ) . براى تفصيل بيشتر دربارهء آنچه در ادبيات پهلوى به نام جاماسب حكيم خوانده شده نگاه كنيد به " West , 110 " و همچنين به . C . H . L . Flise Cher Kleinere Schriflen , 3 Leipzig 1888 , 251 - 255 و به كتاب ژوستى ، ص 109 ( نقل از ( Inostransev , P . 47 ( * ) . نامهء خسرو به پيشوايان رعيت در سپاسگزارى